نکاتی در مورد مسائل ژنتیک(2)

تعداد فنوتیپ از رابطه 2به توان n و تعداد ژنوتیپ از رابطه3 به توان n در نسل دوم بدست می آید.n تعدادژنهای هتروزیگوت است.  

  مثال:از خودلقاحی فردی با ژنوتیپ AaBBCc چند نوع فنوتیپ و چند نوع ژنوتیپ تولید می شود؟ nدر این مسئله برابر 2 است. پس تعداد فنوتیپ 4 و ژنوتیپ 8 خواهد بود.

 انواع ژنوتیپ در نسل اول و دوم : اگر ژنوتیپ والدین مشابه و هموزیگوت باشد:

                                                                                   (AABB X AABB)

    هیچ ژنوتیپ جدیدی بوجود نمی آید(نوترکیبی صفراست) .

   ولی اگر ژنهای هتروزیگوت داشته باشیم .      (AaBbCC X AaBBCc)

    انواعی از ژنوتیپ ها جدید خواهد بود.که

     انواع ژنوتیپ والدین - کل ژنوتیپ ها = تعداد ژنوتیپ های جدید

نوع ترکیبی صد درصد: یک والد کاملا هموزیگوت غالب و یکی هموزیگوت مغلوب باشند.

                                          (AABBCC X aabbcc)

   مثال:باتوجه به آمیزش بالا چه نسبتی از فرزندان در نسل 2 نسبت به نسل1 جدید خواهند بود؟

    نسل اول:  همگی ژنوتیپ جدید دارند:   AaBbCc  که از خودلقاحی آن

   در نسل دوم: 9 ژنوتیپ خواهیم داشت که 8 عدد آن جدید خواهد بود 8= 1- 9

رابطه غالب و مغلوبی مربوط به همه ی آللها نیست

   الگوهای زیر از الگوی مندلی پیروی نمی کنند:

۱- صفاتی که تحت تاثیر چند ژن قرار دارند(صفات چند ژنی):  مثل رنگ چشم، طول قد، وزن، رنگ مو، رنگ پوست درانسان . افراد مختلف درجات متفاوتی ازهرکدام این صفات را نشان می دهند.

۲- غالبیت ناقص: در بعضی از صفات افراد ناخالص ترکیبی از هر دو صفت را نشان می دهند(رابطه غالب و مغلوبی ندارند). مثل رنگ گل قرمز و سفید در گیاه گل میمون(زاده ها گل صورتی) – حالت مو در انسان که فرزندان دو فرد که یکی موی مجعد ودیگری موی صاف داشته باشند، موی موجدار خواهند داشت.

۳- آلل هایی که همزمان اثر خود را نشان می دهند(هم توانی): نوعی رابطه بین دو آلل است که طی آن هر دو همراه باهم ظاهر می شوند. مثل وراثت رنگ موی قرمز و سفید در اسب که زاده ها موهای سفید و قرمز هر دو را دارند.(در غالبیت ناقص فنوتیب غالب حد واسط ظاهر می شود).

۴- آلل های چند گانه: ژن هایی مثل گروه های خونی ABO انسان توسط بیش از دو آلل کنترل می شوند.

  آلل های IA ،IB  و i. که حرف AوBنشان دهنده آنتی ژن سطح غشائ گلبولهای قرمز است ، IAوIB آلل های     تولید کننده آنتی ژن ها می باشند.i نشان دهنده عدم حضور این آنتی ژنهاست.

 IAوIBهر دو نسبت به هم رابطه هم توانی دارند ولی نسبت بهiغالبند:                                                                         IA=IB > i

۵- صفات تحت تاثیر محیط: انداز قد،رنگ پوست در انسان – رنگ مودر روباه قطبی – رنگ گل گیاهان ادریسی     

      (چند مثال از دودمانه) لطفا طرح های آن را رسم کنید.

1- اتوزومی غالب: (هانتیگتون)   پدر و مادر ناخالص(بیمار)  فرزند دختر مغلوب(سالم)   

2- اتوزومی مغلوب (زالی- کم خونی داسی شکل-فنیل کتو نوریا )   :دختر یا پسر هر کدام می توانند بیمار شوند.                                           

2- وابسته به جنس مغلوب:( هموفیلی-کور رنگی)  پسر ها بیمار چون الل مغلوب را از مادر دریافت کرده اند

3- وابسته به جنس غالب: چون فرزندان دختر تمام بیمارند پس الل بیماری غالب است.

  این ژن روی کروموزوم جنسی است.چون از پدر دریافت شده است